Omgaan met levensvragen in de langdurige zorg voor ouderen richtlijn

Omschrijving

De Kwaliteitsstandaard Levensvragen is een generieke standaard bedoeld voor ouderen met een zorgindicatie, ongeacht welke aandoening, beperking of ziekte ze hebben. De standaard overstijgt daarmee de ziekte-specifieke standaarden. Oudere mensen beoordelen de zorg die ze krijgen vooral op hun relatie met zorgmedewerkers. Aandacht voor hun levensvragen hoort daar ook bij. Als mens gehoord en gewaardeerd worden, juist in crisissituaties, bij ziekte en bij groeiende kwetsbaarheid. Juist als mensen om je heen wegvallen. Zorgmedewerkers in alle functies krijgen hiermee te maken. Ook de overheid onderschrijft het belang en draagt in haar beleid uit naar de totale mens te kijken en niet alleen naar zijn aandoening of indicatie. Deze Kwaliteitsstandaard Levensvragen draagt daaraan bij door in te gaan op:

• inhoudelijke motivatie vanuit de behoeften van ouderen en het veranderende denken over kwaliteit van zorg;
• begripsbepaling van wat levensvragen zijn en hoe je daarbij kunt ondersteunen;
• het doel en de effecten van omgaan met levensvragen.

De standaard geeft aanbevelingen voor zorgorganisaties over goed omgaan met levensvragen, uitgesplitst naar de organisatie van de zorg, het zorgproces en de zorginhoud; verwijst naar materialen voor deskundigheidsbevordering die eerder werden ontwikkeld.

Daarnaast omvat de standaard een meetinstrument voor implementatie van de aanbevelingen en om na te gaan hoe de organisatie ervoor staat. Dit meetinstrument bestaat uit een vragenlijst voor cliënten, mantelzorgers, medewerkers en management, een werkinstructie om in gesprek te gaan over de huidige kwaliteit en een voorstel hoe organisaties op basis van de uitkomsten een verbeterproces kunnen starten.

Op grond van het onderstaande heeft het Zorginstituut positief geoordeeld over opname van de Kwaliteitsstandaard Levensvragen in het Register. De indiening is tripartiet, omdat Achmea mee-aanbiedt. Zorgverzekeraars Nederland is niet als relevante partij betrokken, onder verwijzing naar haar formele procedure voor betrokkenheid bij kwaliteitsinstrumenten. Er is geen schijn van discrepantie tussen verzekerde zorg en Levensvragen. De geformuleerde verbeteropdracht is dat ZN betrokken wordt bij revisie van de standaard.

Beschrijving zorg & organisatie en volledigheid kwaliteitsstandaard

De kwaliteitsstandaard Levensvragen is opgeleverd met een cliëntenversie en een samenvatting. Daarnaast is bij de standaard een meetinstrument ontwikkeld, dat ook voldoet aan de criteria van het Toetsingskader en is opgenomen in het Register. Het instrument bestaat uit een vragenlijst voor cliënten, mantelzorgers, medewerkers en management, een werkinstructie om in gesprek te gaan over de huidige kwaliteit en een voorstel hoe organisaties op basis daarvan een verbeterproces kunnen starten. Vilans werkt op verschillende manieren aan implementatie van de standaard, waarbij de website over het onderwerp een grote rol speelt.